วิทิตชาดก เอกสารจากเมืองนครศรีธรรมราช

หนังสือเรื่องนี้ ต้นฉบับเปนสมุดดำเขียนเส้นหรดาล เปนลายมืออาลักษณรัชกาลที่ ๔ สังเกตได้ว่าเปนฉบับหลวง ได้ต้นฉบับมาแต่เมืองนครศรีธรรมราช แต่ความไม่จบในสมุดเล่มนี้ จึงทรายไม่ได้ว่าทั้งเรื่องจะเปนหนังสือกี่เล่มสมุดด้วยกัน แลหนังสือเรื่องนี้เดิมจะสงเคราะห์เข้าในตำราพิชัยสงคราม หรือเปนหนังสือแต่งต่างหากฉเพาะเรื่องทราบไม่ได้ แต่เปนหนังสือแปลกแลเปนหนังสือดี ว่าด้วยราชธรรมต่าง ๆ อ้างไว้ในนิทานว่ามี ๓๗ คาถา แต่ต้นฉบับที่ได้มามีไม่ครบ นับคาถาตามหัวข้อที่แปลไว้มี ๒๒ ได้ให้คัดฉเพาะภาษามคธมาพิมพ์ไว้ ในเบื้องต้น เพื่อให้นักเรียนพิจารณาส่วนหนึ่ง


เรื่องที่กล่าวในนี้ ดำเนิรข้อความเปนทำนองชาดกแต่ไม่บอกชื่อว่าชาดกอะไร ถ้าตรวจตามรูปความก็ควร เรียกวิทิตชาดก เพราะชาดกต่าง ๆ บัญญัติ์ตัวเอกในเรื่องเปนชื่อ แต่เมื่อให้สอบในนิบาตชาดกไม่พบชาดกชื่อนี้ พบชื่ออาทิตชาดกเรื่องที่ ๓๑๒ ในปัญญาสชาดกเรื่องหนึ่งชื่อพ้องกับกษัตริย์ในเรื่องนี้ แต่ข้อความแลรูปไม่เข้ากันเลย รูปความตามคาถาเช่นนี้มักมีกระจายอยู่ในหนังสือต่าง ๆ แห่งละเล็กละน้อย จึงสันนิฐานว่าชาดกเรื่องนี้ เห็นจะมีคันถรจนาจารย์รวบรวมข้อความว่าด้วยราชธรรมมาแต่งขึ้นใหม่ แลให้นามว่าเปนชาดก.

วิทิตชาดกว่าด้วยราชธรรม 38 คาถา

ใส่ความเห็น