“แกงพุงปลา”… แค่ได้ยินชื่อ กลิ่นหอมฉุนของเครื่องแกงความเข้มข้นมันกะทิ เป็นอาหารคู่ครัวคนใต้ที่มักจะมาพร้อมกับความอุดมสมบูรณ์ของพืชผักตามฤดูกาล ทั้งหน่อไม้ มะเขือเปราะ ถั่วฝักยาว ตามแต่รสนิยมและความชอบของแต่ละบ้าน แต่… สำหรับบันทึกรสชาติในครั้งนี้ แกงพุงปลาที่อยู่ตรงหน้ากลับ แปลกตา ออกไปมันคือ “แกงพุงปลาที่ไม่มีผัก” ซึ่งไม่ได้เกิดจากความตั้งใจที่จะปรับสูตร หากแต่เป็นผลพวงจากความจริงที่ว่า “หาซื้อในหมู่บ้านก็ไม่มี…” เพราะนี่คือช่วงเวลาที่ถูกบันทึกไว้ในหน้าประวัติศาสตร์ท้องถิ่น… “หลังผ่านพ้นมหาภัยพิบัติน้ำท่วมใหญ่”
ร่องรอยแห่งอุทกภัย : ความขาดแคลนที่เปลี่ยนสูตรอาหาร
มหาอุทกภัยครั้งนี้ได้พัดพาทุกสิ่งไป ทั้งพืชพรรณและความปกติสุขของชีวิต รวมถึงความอุดมสมบูรณ์ในท้องไร่ท้องนาและตลาดท้องถิ่น ถึงแม้น้ำจะลดลงแล้ว แต่ร่องรอยความเสียหายยังคงฝังลึก พื้นดินยังคงชื้นแฉะ การเพาะปลูกใหม่ยังไม่ทันได้ให้ผลผลิต พืชผักที่เคยหาได้ง่ายๆ ตามรั้วบ้าน หรือในร้านของชำในหมู่บ้านจึงกลายเป็นของหายากไปโดยปริยาย
แกงพุงปลาในวันนี้ จึงเป็นภาพสะท้อนของความขาดแคลนและสภาวะฉุกเฉิน มันไม่ใช่แกงที่สมบูรณ์แบบตามที่กินกันมา หากแต่เป็นแกงที่ปรุงขึ้นจากวัตถุดิบเท่าที่ชีวิตยังพอจะหาได้ เพื่อให้คนในครอบครัวหรือในชุมชนที่กำลังเผชิญกับความยากลำบากได้มีพลังงานและได้ลิ้มรสความคุ้นเคยเพื่อปลอบประโลมจิตใจ
สูตรแห่งการเยียวยา : แกงพุงปลาฉบับคนบ้านควน
สูตรแกงพุงปลาในวันนั้น ที่ผมเคยบันทึกไว้ https://savesingora.com/?p=1886
ในฐานะ “สูตรแกงพุงปลา แบบคนบ้านควน ปลายน้ำหาดใหญ่_ปลายน้ำคลองอู่ตะเภา ริมทะเลสาบสงขลาตอนล่าง (เลใน)” หัวใจของแกงพุงปลาที่ปรุงขึ้นหลังน้ำท่วมจึงไม่ใช่ผัก แต่เป็นความเข้มข้นของวัตถุดิบหลักและเครื่องปรุงที่ยังพอจะเก็บรักษาไว้ได้ หรือได้รับความช่วยเหลือมาจากพี่น้องประชาชนที่นำมามอบให้
แกงพุงปลาไร้ผักในวันนี้ จึงไม่ใช่เพียงแค่อาหารมื้อหนึ่ง แต่มันคือสัญลักษณ์ของการปรับตัว การอยู่รอด และการไม่ยอมแพ้ของคนในชุมชนบ้านควน การบันทึกรสชาติครั้งนี้ จึงเป็นเครื่องเตือนใจว่า แม้ในยามวิกฤต วัฒนธรรมอาหารก็ยังคงเป็นรากฐานสำคัญที่ช่วยยึดโยงผู้คนไว้ด้วยกัน
เผยแพร่ครั้งแรกใน – https://www.facebook.com/share/p/1DswKU6Dsy/
.
