“ร้านข้าวยำใต้ต้นขาม” ไม่ได้เป็นเพียงร้านขายข้าวยำ แต่เป็นศูนย์รวมอาหารและขนมพื้นถิ่นของชาวบ้านปากบารา ตำบลปากบารา อำเภอละงู จังหวัดสตูล ที่นี่เป็นแหล่งรวมขนมพื้นถิ่นมลายูที่คนในชุมชนนำมาฝากขาย มีขนมที่หลากหลายทำจากฝีมือคนในครอบครัว
“้ข้าวยน้ำเคย” รสชาติเฉพาะถิ่นที่ต้องลอง
ข้าวยำของที่นี่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวเรียกว่า “้ข้าวยน้ำเคย” ซึ่งมีรสชาติโดดเด่นจาก “น้ำเคย” อันเป็นหัวใจสำคัญ น้ำเคยสูตรนี้ใช้ “เคยกุ้ง” (บาลาจัน อูดัง) เป็นวัตถุดิบหลัก ผสมกับบูดูเล็กน้อย(บูดูจากนรา) นำมาต้มเคี่ยวกับน้ำตาลและสมุนไพรต่างๆ อย่างพิถีพิถัน เจ้าของสูตรบอกเล่าว่า “ต้มเคี่ยวหนึ่งวันขายได้สองวัน” “ข้าวยำน้ำเคย” จานนี้เต็มไปด้วยผักพื้นบ้านหลากหลายชนิด เช่น ใบชะพลู ใบมะกรูด แตงกวา ดาหลา ใบพาโหม ถั่วพลู ตะไคร้ ฯลฯ คลุกเคล้ากับ ปลาผง และ พริกผง รสชาติหรอยลงตัว ผมชิมเเล้วประทับใจในรสชาติ สำหรับข้าวยำน้ำเคยสไตล์พี่น้องปากบารา
ขนมมลายูสตูล ที่บ้านปากบารา(กัวลาบารา)
มุสลิมมลายูที่บ้านปากบารา ตำบลปากน้ำ อำเภอละงู จังหวัดสตูล เรียกตัวเองว่า “อูรังมลายู” ใช้ภาษามลายูที่เรียกว่า “จากัปมลายู” จากการสัมภาษณ์ ก๊ะมาซีนี สาเก็น อายุ 52 ปี เป็นอูรังมลายู กัมปงกัวลาบารา(ปากบาหรา) ก๊ะบอกว่า “คนรุ่นอายุ50ปี ฟังภาษามลายู(จากัปมลายู)เข้าใจแต่พูดไม่ค่อยได้แล้ว คนที่ยังจากัปมลายูต้องอายุ60กว่าปีขึ้นไป ส่วนเด็กเหลืออีก5 6 คนที่ยังจากัปมลายูได้”
- “จอเกี่ย” ขนมทอดจากหัวมันหลา(หัวมันเทศ) ผสมกับแป้งข้าวเจ้า ปั้นเป็นลูกกลมแบนเจาะรูตรงกลาง ทอดให้สุกแล้วฉาบด้วยน้ำตาล
- “จาปาดะ” หรือ “ปาดะ” ขนมทอดทำจากหัวมันหลาผสมแป้งข้าวเหนียว ใส่ไส้ทำจากกุ้งสดตำรวมกับมะพร้าวทึนทึก ใส่พริกแห้ง ตะไคร้ ใบมะกรูด หอมแดง กระเทียม พริกไทย เกลือ น้ำตาล ปั้นเป็นลูกกลมแบนทอดให้สุก
- “โละปูรี” แผ่นแป้งทำจากข้าวเหนียวละลายกับน้ำเปล่าแล้วนำมาแรงัง(ร่อน/ละเลง)ในกระทะให้สุก ใส่ไส้สังขยาทำจากไข่ไก่กะทิน้ำตาลแป้งมันน้ำเตยหอม พับเป็นครึ่งกลม
- “จาหรา” ขนมย่างในรางหลุม ซึ่งจาหราแปลว่า หลุม ตัวแป้งทำจากแป้งหมี่ ละลายกับกะทิใส่เกลือน้ำตาลผสมในแป้ง ตอนหยอดในหลุมใส่น้ำตาลทรายลงไป
- “ตูปะ” หรือ “ต้ม” ข้าวเหนียวผัดกระทิห่อใบกระพ้อแบบผูกปม
6. “เกอตาหยาบ” , “ตาหยาบ” ขนมจีในกระทะทำจากแป้งหมี่ไส้มะพร้าวผัด มีทั้งสีเขียวละลายแป้งกับน้ำใบเตยหอม สีม่วงละลายน้ำกับดอกอัญชันและสีขาวละลายกับน้ำเปล่า
7.“เตอปงบางกอก”, “บางกอก” ขนมต้มทำจากแป้งข้าวเหนียวละลาบกับน้ำเปล่า ปั้นเป็นลูกกลมกดให้มีลักษณะกลมแบนตรงกลางมีรอยบุ๋มลงไปเล็กน้อย นำมาต้มให้สุกแล้วผัดกับมะพร้าวทึนทึก น้ำตาลอ้อย ขนมชนิดนี้เป็นขนมเดียวกับที่ภาคกลางเรียกว่า ขนมต้มแดง ขนมต้มขาว น่าสนใจที่คนมลายูสตูลบ้านปากบาราเรียกว่า “ขนมบางบอก”
8.“มัมบะ” ทำจากแป้งข้าวเหนียว แป้งมีความนุมนิ่มมากๆ ใส่ไส้มะพร้าวผัดน้ำตาล คลุกถั่วเขียวบดละเอียด รสชาติใกล้เคียงขนมม้อฉี ต่างกันแค่ไส้…
9.อาซีด๊ะ, ซีด๊ะ ขนมกวนทำจากแป้งมันใส่น้ำตาล กวนจนหนืดเทใส่ถาดโรยกอมเจียวตัดเป็นชิ้น จากที่ลิมล้องรสชาติหวานไม่มากกินกับหอมเจียวรสชาติโดยรวมอร่อยดี
ขอบคุณข้อมูลจากก๊ะมาซีนี สาเก็น อายุ 52 ปี เป็นอูรังมลายู กัมปงกัวลาบารา(ปากบาหรา)
ผู้เขียนกับก๊ะมาซินี สาเก็น
